Leyten & Van der Linde present op beurzen en shows
Op 10 januari j.l. werd weer de jaarlijkse themadag aardappelen gehouden, deze keer gezamenlijk georganiseerd door de NAO, PPO en de LNCN. In een volle zaal van de Meerpaal in Dronten werd het thema ‘Risicomanagement in de teelt en afzet van aardappelen’ besproken.
Na de opening van de heer Jan Douma en een inleiding door de voorzitter van het Productschap Akkerbouw werd het thema door een viertal sprekers belicht; elke spreker vanuit zijn eigen gezichtspunt. Na de afsluiting door de heer Kees van Arendonk trok het publiek in grote getale naar het beursplein voor de lunch.
Hier had Leyten & Van der Linde, en een groot aantal andere bedrijven, een stand ingericht en er was ruimschoots gelegenheid om bij te praten en te netwerken. De organisatie kan terugkijken op een uitstekend verlopen themadag aardappelen.
De LNCN organiseert op zaterdag 7 februari de jaarlijkse peendag in ’t Voorhuys in Emmeloord. Op 7 maart wordt de themadag uien georganiseerd, wederom in de Meerpaal. Beide dagen zal ook Leyten & Van der Linde aanwezig zijn.
Op 2 en 3 februari was Leyten & Van der Linde weer met een stand aanwezig op de agri-infobeurs van de Creiler Flora. Voor ons is het altijd weer belangrijk om aanwezig te zijn in dit dynamische deel van de polder.
Voor de rundveehouderij is er weer de jaarlijkse wintershow in de manege te Dronten. De show wordt dit jaar gehouden op 6 maart aanstaande en we hopen ook daar weer veel van onze relaties te ontmoeten.
Gemeenschappelijk Landbouwbeleid 2014
Op 12 oktober 2011 heeft de Europese Commissie haar voorstellen gepubliceerd voor het toekomstig Europees Landbouwbeleid. Deze voorstellen hebben betrekking op de periode 2014-2020. Het voorstel bevat onder andere plannen over de bedrijfstoeslag. Daarnaast bevatten de plannen ook voorstellen over de aanpassingen van de marktordeningen, de randvoorwaarden, specifieke subsidies en het plattelandsontwikkelingsprogramma. Hieronder bespreken we de hoofdlijnen van de voorstellen.
Toeslagrechten
De directe inkomenssteun mag straks niet meer gebaseerd worden op een historische referentie, maar de hoogte moet gebonden zijn aan een vast bedrag per hectare. Vanaf het jaar 2014 komt er daarom een einde aan de huidige bedrijfstoeslagregeling. De huidige toeslagrechten komen dan te vervallen. Overigens is de waarde van de huidige toeslagrechten nog wel van belang voor de overgangsregeling.
Nieuwe toeslagrechten
Er worden vanaf het jaar 2014 nieuwe toeslagrechten toegekend. Deze geven recht op een basispremie met daaraan gekoppeld een extra premie voor vergroening en optioneel extra toeslagen voor bijvoorbeeld jonge landbouwers en bedrijven in kwetsbare gebieden. Het aantal toeslagrechten dat wordt toegekend zal naar verwachting gelijk zijn aan het aantal hectare subsidiabele grond dat de aanvrager, op een nog te bepalen datum in het jaar 2014, in gebruik heeft. Aan alle toeslagrechten wordt een basiswaarde toegekend. Deze waarde wordt ieder jaar opnieuw berekend en is afhankelijk van het dan beschikbare budget.
Vergroeningseisen
In de voorstellen staat dat aanvragers aan zogeheten vergroeningseisen moeten voldoen. Deze vergroeningspremie komt bovenop de basispremie. Mogelijk zijn deze vergroeningseisen een voorwaarde voor het verkrijgen van de basispremie. Om aan de vergroeningseisen te voldoen, moet aan een aantal criteria worden voldaan:
- in stand houden blijvend grasland;
- gewasdiversificatie (het telen van drie gewassen) en ecologische aandachtsgebieden (7% van de subsidiabele oppervlakte, waarbij gedacht moet worden aan onder andere braakleggen, landschapselementen of bufferstroken). Het voorstel is om 30% van het voorgestelde budget te gebruiken voor de vergroeningspremie. De conceptverordening geeft aan, dat er alleen maar een aan de productie gekoppelde steun mag worden verleend. Dat geldt voor sectoren of regio’s van een lidstaat waar specifieke soorten landbouw of landbouwsectoren problemen ondervinden.
Aanpassing huidige verordening voor 2013
Het huidige systeem van modulatiekortingen loopt tot en met het jaar 2012. De nieuwe verordeningen moeten op 1 januari 2014 in werking treden. Voor het jaar 2013 is er nog niets geregeld. Er wordt voorgesteld om de modulatiekorting van 10% ook in 2013 te handhaven. Dit geldt ook voor de 4% extra korting voor bedrijven die meer dan € 300.000 steun ontvangen.
Marktordening
Er zijn ook voorstellen gepubliceerd met betrekking tot nieuwe marktordeningen voor onder andere zuivel, suiker, wijn en olijfolie. Het gaat hierbij niet alleen om interventie, maar ook om handelsvoorschriften, etikettering, afzetbevordering en zaken als schoolmelk. Voor zuivel en suiker is geen verlenging van de quotering voorzien. Voor onder andere zuivel en granen blijft beperkte interventie mogelijk.
Bron: Goed Boeren, december 2011
Voor meer informatie verwijzen wij u naar de Jong & Laan Accountants Belastingadviseurs. De Jong & Laan is een middelgrote accountantsorganisatie die naast accountants en belastingadviseurs ook agro-specialisten in dienst heeft. Met hun financiële adviezen en bedrijfsbrede blik ondersteunen zij agrarische ondernemers. Zij kunnen u ook adviseren over de landbouwvrijstelling en de gevolgen van het gemeenschappelijke landbouwbeleid. www.jonglaan.nl
Beursvereniging Landbouwbeurs Noord en Centraal Nederland
Al sinds vele jaren worden er wekelijks beursnoteringen voor verschillende agrarische producten uitgebracht. Noteringen die door telers en handelaren/verwerkers worden gebruikt als ijkpunt om hun product te verkopen/kopen of contracten af te sluiten.
De LNCN (Landbouwbeurs Noord en Centraal Nederland) is een vereniging die op elke donderdag in Emmeloord de marktprijs van een aantal landbouwproducten boven de grote rivieren in beeld brengt. Dit gebeurt in nauwe samenwerking met de beurs Goes, die wekelijks op dinsdag het gebied beneden de grote rivieren voor haar rekening neemt.
Iedere week komen de commissies voor de verschillende producten als aardappelen, uien en peen (gangbaar en biologisch), graan en stro in Emmeloord (of via de telefoon) voor overleg bij elkaar onder leiding van Maas van den Heuvel, om de transacties die in de voorgaande week zijn afgesloten in beeld te brengen.
Commissies (in totaal 28 personen) die evenwichtig worden ingevuld met telers en handelaren/verwerkers zodat alle betrokken partijen in de keten hun inbreng kunnen leveren. Dit maakt de beursnoteringen van Emmeloord en Goes zo uniek in Europa, waar doorgaans alleen handelaren/verwerkers marktprijzen in beeld brengen.
Regelmatig overleg met bijv. LTO, PA/PT, NAO, VAVI en Frugi Venta levert een gezonde samenstelling van de commissies op, waarbij ook de spelregels en noteringsvoorwaarden in overleg worden vastgesteld. Met elkaar wordt afgesproken onder welke condities er wordt genoteerd. LNCN neemt daarbij als beursvereniging zeker haar verantwoordelijkheid, maar zoekt wel consensus om mogelijke spanning aan tafel te beperken.
Daarnaast is er sinds 2 jaar een vergoeding door de Productschappen Akkerbouw en Tuinbouw geregeld voor de teler-noteerders, die immers een wekelijkse inspanning leveren voor een product dat voor iedereen vrij toegankelijk is.
Transparantie en gezamenlijke betrokkenheid in de keten is een belangrijk uitgangspunt in de activiteiten. Een keten waarin de beurs, door bundeling, een sterke positie wil innemen. Zo is LNCN ontstaan uit een fusie van verschillende beursverenigingen waarbij helaas de beurs van Wieringermeer op het laatste moment haar eigen weg koos.
Deze fusie heeft er o.a. toe geleid dat de vereniging LNCN serieus wordt genomen door de andere partners in de keten en dat de noteringen in Emmeloord en Goes worden gebruikt in het ´mandje´ van Europese aardappelnoteringen voor het vaststellen van de cash settlement op de aardappel termijnmarkt, inclusief overleg met Eurex in Frankfurt over de invulling van de condities.
De vereniging telt op dit moment ruim 750 leden uit de gehele breedte van de keten en is nog steeds groeiende.
Naast de wekelijkse noteringen organiseert LNCN jaarlijks een drietal themadagen voor de producten aardappelen, uien en peen. Gewaardeerde en goed bezochte dagen die ruimte geven voor inhoudelijke discussie en ontmoeting.
Dit seizoen worden de themadagen gehouden op:
10 januari 2012 Themadag aardappelen, in de Meerpaal te Dronten
7 februari 2012 Themadag peen, in ‘t Voorhuys te Emmeloord
7 maart 2012 Themadag uien, in de Meerpaal te Dronten
Tijden veranderen.
Waar vroeger op donderdagmorgen, nadat de rooimachine was stilgezet, de beurszaal in ‘t Voorhuys, die stijf stond van de blauwe sigarenrook, zeer goed werd bezocht, komen nu nog maar 25 à 35 personen bij elkaar.
Het overleg vindt nu deels plaats via “conference call” en de noteringen komen via mail en video−marktberichten bij de leden terecht en er is uiteraard een eigen website. Niks mis mee natuurlijk, mits de marktberichten maar betrouwbaar en correct worden vastgesteld en in beeld gebracht.
De beursvereniging heeft van haar bestaansrecht nog niets ingeboet en zij is, meegaand in de ontwikkelingen van de agrarische sector, nog steeds een belangrijk instrument voor iedereen die met de agrarische markten te maken heeft.
Voor meer informatie kunt u zich wenden tot de heer J. Douma, voorzitter van de Landbouwbeurs LNCN: www.landbouwbeurs.com
Van der Weele overgenomen door KWS Potato BV
Op maandag 3 oktober j.l. heeft de overdracht plaatsgevonden van het landbouwbedrijf van de heer Van der Weele aan KWS POTATO BV.
Een lange termijn van onderhandelen ging hieraan vooraf. Mede dankzij het positief meedenken van zowel de Gemeente Noordoostpolder als de Rijksdienst der IJsselmeer polders (RVOB) is de overname mogelijk gemaakt.
KWS is voornemens het bedrijf te gaan exploiteren als akkerbouwbedrijf met daarbij uiteraard de proefvelden van o.a. pootaardappelen, suikerbieten, maïs en granen.
In 2010 zijn de eerste contacten gelegd tussen Leyten & Van der Linde, Rentmeester en Makelaardij BV en de
Van Rijn Group te Poeldijk.
Van Rijn was op zoek naar een locatie in het buitengebied voor het vestigen van een laboratorium met kantoren. Gedurende de zoektocht naar de meest perfecte plek werd Van Rijn echter overgenomen door KWS POTATO BV en zijn de KWS inzichten en aspiraties gaan tellen.
De heer Van Arendonk van Leyten & Van der Linde wist partijen het goede gevoel te geven voor een optimale deal.
Van der Weele heeft 59 jaar lang op deze plek geboerd. Nu is voor hem de tijd aangebroken om dit 100 ha. grote akkerbouwbedrijf over te dragen aan KWS Potato BV, die zeer ingenomen zijn met de aankoop van dit prachtige object op deze unieke locatie. www.kws-potato.com
De heer Van der Weele en de heren Bovée(l) en Arn van KWS Potato BV bezegelen de overeenkomst op de Poldertoren te Emmeloord.
Hervorming Landbouwbeleid
Komende maanden zullen de kranten en vakbladen veel aandacht besteden aan het landbouwbeleid. Dat wordt weer eens hervormd: vanaf 2013 moet het anders. We weten al dat in 2015 het melkquotum wordt afgeschaft en intussen zijn er voorstellen uitgelekt (en hier en daar door de Commissie gepresenteerd) over de direkte betalingen.
Heel onrustig hoeft u er nog niet van te worden: voor zover we nu kunnen inschatten, wordt de hervorming van EU Commissaris Ciolos minder groot dan bij zijn voorgangers MacSharry en Fischler. Een van de redenen daarvoor is dat er nu veel minder externe druk vanuit bv. de WTO is om fors te hervormen.
Natuurlijk is de uitkomst nog ongewis: de ministers moeten er nog over vergaderen en voor het eerst heeft ook het Europees parlement een stevige vinger in de pap. Naast dat parlement hebben ook de milieu- en natuurorganisaties duidelijk aan invloed gewonnen. Al deze partijen hebben dat bereikt door hun huiswerk goed te doen en realistische ideeën in te steken, zo melden observatoren.
De verdienste van de Europese Commissie is misschien wel dat ze de meest wilde suggesties buiten de deur heeft gehouden. Zo willen sommigen terug naar het oude landbouwbeleid en zelfs uit de WTO, maar dat gaat niet gebeuren.
Toch gaat er wel het nodige veranderen. Directe inkomenstoeslagen omdat 25 jaar geleden de graanprijis is gedaald, lijken moeilijk uit te leggen aan de burger – die ziet zijn rechten vaak al na een paar jaar beknibbeld. Het historische systeeem zal dus verdwijnen. De grote verschillen in toeslagen tussen het rijke West- en arme Oost-Europa zijn politiek niet meer te verdedigen. Het zal dus op termijn hier wel wat minder worden. En zeker voor grote bedrijven: voor een maximum per bedrijf (of wat op papier als bedrijf wordt aangemeld) lijkt ook veel draagvlak.
In dat kader lijkt het me terecht dat de EU inzet op meer innovatie: we hebben voor de verbetering van de concurrentiepositie mogelijk meer aan investeren in een goede ontwikkeling van precisielandbouw of de biobased economy dan aan geld naar grondeigenaren schuiven.
Tot slot is te verwachten dat de inkomenstoeslagen meer gekoppeld zullen worden aan zogenaamde groene doelen, zoals het klimaat. In Nederland heeft de SER daar eerder al voor gepleit. Hoever dat wordt doorgevoerd is nog onduidelijk en zal ook wel van de nationale invulling afhangen. Het risico is een nog grotere papierwinkel, en verplichtingen waar je economisch vraagtekens bij kunt zetten. De Commissie wil een eis dat je minstens drie gewassen teelt, naar ik begrijp om tegen te gaan dat grote delen van Europa straks alleen uit snijmais bestaan. Een eis waar we in Flevoland niet zoveel last van hebben, maar die uit economisch opzicht wel raar is: waarom zou iemand via landruil niet alleen granen of alleen suikerbieten mogen verbouwen.
Meer last hebben we van een verplichte natuurbraak van 5% per bedrijf, waar natuurorganisaties voor pleiten en de Commissie oren naar heeft. Als econoom lijkt me dat niet efficient: waarom 5% hoogwaardige grond in Flevoland in natuur omzetten, of in de Veenkoloniën – terwijl de toerist al in Drenthe blijft steken en er juist natuur rond de grote steden nodig is.
Op dit moment wordt er bij grondtransacties maar twee a drie keer de waarde van het toeslagrecht betaald. De voorstellen zoals die nu zijn uitgelekt doen de waarde van het recht op termijn afnemen (egalisatie, meer verplichtingen) maar bieden zekerheid dat het nog jaren meegaat. Kopers en verkopers mogen daar verder mee aan de slag.
K.J.Poppe
Erfpachtfinanciering
In de agrarische sector kennen we naast volledig eigendom ook gronden in erfpacht. Zowel voor volledig eigendom als voor erfpacht kunnen bij verkoop behaalde winsten onbelast blijven met toepassing van de landbouwvrijstelling. Daarbij moet dan wel aan een aantal voorwaarden worden voldaan. Zo moeten de gronden in het eigen landbouwbedrijf in gebruik zijn geweest en moet de waardeverandering niet door eigen handelen zijn veroorzaakt. Verder is de landbouwvrijstelling ook niet van toepassing als er fiscale claims op de grond rusten. Voorbeelden daarvan zijn afgeboekte herinvesteringsreseves of de zogenoemde pachters- of erfpachtervoordelen.
Onlangs is gebleken dat de belastingdienst een nieuwe drempel wil opwerpen, namelijk dat men gerechtigd moet zijn in alle of nagenoeg alle meerwaarde in grond om in aanmerking te komen voor toepassing van de landbouwvrijstelling. En onder nagenoeg alle verstaat de belastingdienst 90%. Dat lijkt in te druisen tegen een oudere beslissing van de Hoge Raad.
De belastingdienst richt zich in eerste instantie op zogenoemde Fagoed – erfpachten. Fagoed sluit transacties af waarbij de volledig eigenaar van grond diezelfde grond verkoopt aan Fagoed en daarbij het erfpachtrecht behoudt en een bedrag van Fagoed in contanten ontvangt. Voor het erfpachtrecht is men dan dan een canon verschuldigd van stel 3%, die jaarlijks wordt geïndexeerd. De erfpachter heeft vervolgens het recht om te zijner tijd de grond in volledig eigendom terug te kopen op basis van de formule 100 / 3 x canon op moment van terugkoop met een maximum van de vrije verkoopwaarde.
Volgens een beslissing van de Hoge Raad uit 1996 mag je een en ander verwerken als een financieringsstructuur.
Voorbeeld
Stel iemand heeft 20 ha grond (boekwaarde 400.000) en een werkelijke waarde van € 1.500.000. Gesteld verder dat Fagoed bereid was om met behoud van erfpachtrecht voor de verkoper 70% oftewel € 1.050.000 te betalen. Op de balans van de onderneming mocht dat dan als volgt worden verwerkt:
Gronden 400.000 bedrijfsvermogen 225.000.
Liquide middelen 1.050.000 schuld aan Fagoed 1.050.000
Machines 100.000 schuld bank 600.000
Gebouwen 400.000 overige schulden 75.000
Dus de grond bleef gewoon op de balans staan alsof deze nog volledig in eigendom was. Er diende/hoefde op deze wijze geen winst te worden genomen. De vraag welke in deze nu op kwam was: als nu te zijner tijd de grond wordt teruggekocht in volledig eigendom en daarna verkocht aan een derde , is dan de landbouwvrijstelling van toepassing? Tot voor kort ging iedereen er van uit dat deze vraag bevestigend moet worden beantwoord. De belastingdienst kijkt daar nu anders tegenaan. Fagoed heeft namelijk de blote eigendom van de grond. De belastingdienst is nu van mening, dat de belanghebbende slechts voor een (klein) deel gerechtigd is in de meerwaarde en dus de landbouwvrijstelling niet van toepassing is. Formeel heeft Fagoed de blote eigendom en de agrariër het erfpachtrecht. Op het erfpachtrecht zelf is de landbouwvrijstelling wel van toepassing maar dat recht krijgt in de loop der jaren alleen maar minderwaarde in plaats van meerwaarde. Als de agrariër terugkoopt, koopt hij alleen de blote eigendom van Fagoed terug. Bij latere verkoop aan een derde is dan de landbouwvrijstelling op de waardeverandering gedurende de Fagoed- periode niet van toepassing
In de dagelijkse praktijk kennen we deze structuur niet alleen van Fagoed maar ook van ASR. ASR biedt bijvoorbeeld het product “erfpachtfinanciering”. Dit product is qua uitwerking nagenoeg hetzelfde als dat van Fagoed. Een ander product van ASR is het product “agrarische grondfinanciering”. In die structuur kan de eigenaar van de grond deze aan ASR verkopen met behoud van het erfpachtrecht. ASR betaalt daar dan naar keuze 60, 70 of 80% van de vrije waarde voor. De canon bedraagt dan 2 (bij 60% financiering) , 2 ½ ( bij 70%) of 3% (bij 80%) en in de overeenkomst wordt een terugkooprecht opgenomen voor 90% (of 85 of 80%) van de op het terugkoopmoment geldende vrije waarde. In deze structuur kan dus worden gesteld dat men nog recht behoudt op 10 resp. 15 of 20% van de vrije waarde en men dan ook niet gerechtigd is in alle of nagenoeg alle meerwaarde op de grond.
Wanneer iemand dus een dergelijke overeenkomst aangaat en die conform de visie van de Hoge Raad verwerkt als een financieringstructuur, zal de belastingdienst gaan stellen dat vanaf het moment van aangaan van een dergelijke transactie de landbouwvrijstelling niet meer van toepassing is. Nog wel op het behouden erfpachtrecht zelf, maar daar heeft men niets aan omdat het in beginsel in waarde daalt. De adviseurs zullen dit standpunt wel gaan bestrijden doch onbekend is waartoe de rechters (uiteindelijk) zullen beslissen.
Conclusie:
Voordat u een transactie aangaat, vergewis u dan bij uw eigen adviseur van de fiscale gevolgen. De belastingdienst werpt nu een stelling op en het kan zo maar een paar jaar duren voordat we zekerheid hebben hoe het nu moet gaan worden.
Voor meer informatie kunt u zich wenden tot ons kantoor waarna wij de betreffende vraag door zullen zenden naar de auteur dan wel kunt u de vraag rechtstreeks richten aan de heer P.(Peter)H.M. Ceelen, Fiscaal adviseur bij de GIBO-Groep, De Kromme Rijn 1, 8253 RG Dronten, 0321-385252, www.gibogroep.nl of phmceelen@gibogroep.nl
Verblijvens- en overnamebedingen in maatschapsakten
Als vader en zoon een maatschap hebben en de vader komt te overlijden voordat de zoon het bedrijf heeft overgenomen, dan vervalt de verblijvens- of overname-afspraak in de onderhandse (niet-notariële) maatschapsakte als er geen tegenprestatie van de zoon tegenover staat. De wet bepaalt namelijk dat een schenking bij overlijden vervalt voorzover de schenking de strekking had dat zij pas na het overlijden van de schenker zou worden uitgevoerd en die schenking niet tijdens het leven is uitgevoerd.
Vervallen betekent dat de zoon na het overlijden van de vader geen overname-rechten meer kan ontlenen aan het maatschapscontract en alsnog met de (mede-)erfgenamen rond de tafel moet gaan zitten om te onderhandelen over de overname.
In de meeste gevallen lijkt het probleem niet zo groot te zijn omdat er meestal wel één of andere tegenprestatie is overeengekomen in de maatschapsakte, waardoor het verval van rechten zoals hiervoor beschreven ingeval van een plotseling overlijden wordt voorkomen. Maar dan dreigt er een ander gevaar voor de zoon, te weten het gevaar dat de overname wordt aangemerkt als een gift.
Als er sprake is van een gift, bijvoorbeeld omdat het bedrijf voor een te laag bedrag kan worden overgenomen, dan kan het overname-recht van de bedrijfsopvolger door de andere erfgenamen worden vernietigd. Vernietiging kan de bedrijfsopvolger alleen voorkomen door aanvullend een zodanig bedrag te betalen aan de (mede-)erfgenamen, dat er geen sprake meer is van een gift. De vraag waar het om draait is of er in de overname-rechten een gift-element zit. Wie het weet mag het zeggen.
Uit recente rechtspraak lijkt weliswaar te kunnen worden afgeleid dat bedrijfsovername tegen een prijs beneden de marktwaarde niet persé een gift hoeft te impliceren, maar alleen notariële vastlegging kan op dit punt volledige zekerheid bieden.
De conclusie is dan ook dat een bedrijfsopvolger met een maatschapsakte in onderhandse/niet-notariële vorm, onnodig het risico loopt van verval of vernietiging van zijn overname-rechten. Onnodig, omdat het risico van verval of vernietiging niet bestaat als de overnamerechten zijn vastgelegd in een notariële akte. U zult begrijpen dat wij bedrijfsopvolgers sterk aanraden om (in ieder geval de overname- en voortzettingsbepalingen uit) de maatschapsakte door de notaris in een notariële akte te laten vastleggen.
Voorkomen is immers beter dan genezen.
Voor meer informatie verwijzen wij u naar Van Dijk De Jongh Notarissen: www.flevium.nl